مسیر

آیت الله محمدتقی بافقی
همسر شاه و چندتن از همراهانش نیز بدون حجاب در حرم حاضر شده بودند و با آن سر و وضع نامناسب، بسیار جلب نظر می کردند. وقتی شیخ بافقی از این جریان آگاهی یافت ...

به گزارش بلاغ به نقل از حوزه، بیست و یکم تیرماه سالروز قیام مردم مشهد علیه کشف حجاب به عنوان روز عفاف و حجاب نامگذاری شده است. روزی که دژخیمان رضاخان، مردم معترض به کشف حجاب را درمسجد گوهرشاد به خاک و خون کشیدند.
زمانی که واژه حجاب به میان آورده شود ناخودآگاه ذهن ها به سمت آیت الله شیخ محمد تقی بافقی، بزرگ مرد دیار کویر دارالعباده می رود، عالمی که با ایستادگی در برابر  رضاخان قلدر، نام خود را برای همیشه در تاریخ این مرز بوم به عنوان نماد امر به معروف و نهی از منکر جاودانه کرد.
از این روز خبرنگار خبرگزاری «حوزه» در یزد به سراغ حجت الاسلام والمسلمین سید محمد کاظم مدرسی، نایب رئیس شورای حوزه علمیه یزد رفته و واکاوی ابعاد شخصیتی مرحوم آیت الله محمد تقی بافقی(ره)، به ویژه مخالفت ایشان با دیکتاتوری رضاخان و مسئله کشف حجاب پرداخته که حاصل آن در ادامه می آید:
نایب رئیس شورای حوزه علمیه یزد ابتدا به توضیحی در خصوص زندگی نامه آیت الله محمد تقی بافقی پرداخت و گفت: ایشان فرزند محمد باقر تاجر از عالمان برجسته دینی یزد در سده ۱۴ق ، در تاریخ ۱۲۹۲ در بافق در خانواده ای باتقوا دیده به جهان گشود.

تحصیل آیت الله بافقی در مدرسه علمیه مصلی یزد
وی ادامه داد: آیت الله  بافقی ادبیات و علوم را در زادگاهش فرا گرفت و در ۱۴ سالگی به یزد رفت و در مدرسه مصلی از محضر بزرگانی چون آیت الله العظمی میر سید علی مدرس لب خندقی متولد ۱۲۶۳ق به فراگیری سطوح پرداخت. و سال ۱۳۲۰ق  و در ۲۸ سالگی به دلیل مخالفت هایش با دولت و احتمال دستگیری وی و نیز به منظور ادامه تحصیل دروس اسلامی رهسپار نجف گردید.
حجت الاسلام والمسلمین مدرسی خاطر نشان کرد: در نجف اشرف مدارج عالی فقه و اصول و تفسیر را در خدمت آیات عظام آخوند خراسانی (م ۱۳۲۹ق )و سید محمد کاظم طباطبایی یزدی (م ۱۳۳۷ق) طی کرد و به درجه ی اجتهاد نائل آمد.
نایب رئیس شورای حوزه علمیه یزد با بیان اینکه ایشان حدیث و درایه را نیز در محضر سید حسین صدر کاظمی و حاج میرزاحسین نوری فرا گرفت و با همکاری جمعی از فضلا کتاب مستدرک الوسائل محدث نوری را پس از تالیف آن ، مقابله و تصحیح کرد، اظهار داشت: همچنین پس از تالیف این کتاب از آیت الله العظمی سید حسن صدر(م ۱۳۵۴ق) و آیت الله العظمی سید محمود مرعشی نجفی(م ۱۳۳۷ق) اجازه روایت گرفت.  آن گاه به کربلا عزیمت کرد و به همراه بزرگانی همچون سید محمد کاظم عصاره، سید محسن امین عاملی(صاحب اعیان الشیعه) و حاج میرزا علی آقا طباطبایی (استاد علامه طباطبایی) ، به محضر استاد بزرگ سید احمد کربلایی (از شاگردان ملاحسینقلی همدانی) راه یافت و به تهذیب نفس و تزکیه اخلاق پرداخت.

 هر پنج شنبه مسیر  بجف به کربلا را پیاده می پیمود
تولیت مدرسه علمیه «مصلی» یزد با بیان اینکه آیت الله بافقی در مدت اقامت در عراق ۲ بار با پای پیاده به مکه و ۷ بار به مشهد مقدس مشرف شد، عنوان کرد: ایشان همچنین در ایام سکونت در نجف هر پنج شنبه پیاده مسیر کربلا را می پیمود و صبح جمعه به نجف باز می گشت.

یاری آیت الله حائری یزدی در تاسیس حوزه  قم
وی ادامه داد: آیت الله بافقی سرانجام پس از ۱۷سال اقامت در عراق، بعد از درگذشت مرجع بزرگ عالم تشیع سید محمد کاظم یزدی ، در سال ۱۳۷۷ ق به ایران مراجعت کرد و در قم ، در محله باغ پنبه ساکن شد.  سه سال پس از اقامت در قم در ۲۲ رجب سال ۱۳۴۰ق ، آیت الله العظمی حاج شیخ عبدالکریم حائری یزدی به قصد زیارت به قم مشرف شد و به اصرار جمعی از بزرگان به ویژه آیت الله بافقی در قم ماندگار شد و به تاسیس حوزه علمیه اقدام کرد و آیت الله بافقی نیز در اداره امور حوزه و تامین شهریه طلاب ، ایشان را یاری می کرد و در غیاب مرحوم حائری به جای او به امامت جماعت می ایستاد.
نایب رئیس شورای حوزه علمیه یزد خاطرنشان کرد: آیت الله بافقی در آن سال ها چندین مسجد از جمله مسجد میدان کهنه و مسجد حسین آباد را بنا و مسجد مقدس جمکران را احیا کرد.

دغدغه شیخ بافقی رسیدگی به امور طلاب بود
حجت‌الاسلام‌ والمسلمین مدرسی به مهربانی آیت الله بافقی با طلاب و رسیدگی به مشکلات آنان اشاره کرد و گفت: یکی از دغدغه های ایشان، رسیدگی به امور محصلان علوم دینی بود و هر ماه به طور مرتب و با ترتیب خاصی، به طلبه های حوزه  قم شهریه می داد. بدین ترتیب که شهریه هر یک از آن ها را در پاکت می گذاشت و خود شخصا به حجره یا منزل آنان می برد تا هم احوالی از ایشان بپرسد و از نزدیک در جریان مشکلاتشان قرار بگیرد، و هم کمک مالی بکند و اندکی از اشتغال های بی مورد آنان بکاهد، تا با خیال راحت درس بخوانند.
تولیت مدرسه علمیه «مصلی» یزد با اشاره به اینکه آیت الله بافقی، فقیهی ممتاز ، عالمی شجاع، مجتهد ، با اخلاص ، قناعت پیشه، متواضع ، دوستدار اهل بیت (ع)و عارفی پرهیزگار و زاهد بود و جز کرباس و قدک نمی پوشید ، ابراز داشت: وی در ایام اقامت در قم با عارف بزرگ آیت الله آقا میرزاجواد آقاملکی تبریزی معاشرت و رابطه دوستانه داشت.

 بارها به فیض زیارت حضرت ولی عصر(عج) نائل آمد
حجت الاسلام والمسلمین مدرسی با بیان اینکه آیت الله بافقی را در آن زمان ، سلمان عصر و اویس قرن خوانده اند، افزود:ایشان بارها به فیض زیارت حضرت ولی عصر(عج) نائل آمد و شرح برخی از این تشرفات در منابعی چون آثار الحجه و کرامات الصالحین نقل شده است.
وی در خصوص شخصیت بزرگ آیت الله بافقی، گفت: ایشان ضمیری آگاه ، روشن و باطنی باصفا داشت و از اخبار آینده پیشگویی می کرد و در بسیار از مسائل مهم دعاهایش به اجابت می رسید.
حجت‌الاسلام‌والمسلمین مدرسی ، آیت الله بافقی را مصداق بارز آمران به معروف و ناهیان از منکر در آن زمان دانست و تصریح کرد: ایشان در بیان حق از هیچ کس واهمه نداشت و از سرزنش ملامت کنندگان نمی هراسید و اینکه او از مخالفان سرسخت دولت پهلوی بود. 
تولیت مدرسه علمیه مصلی یزد به یکی از اعتراضات آیت الله بافقی در آن زمان اشاره و عنوان کرد: آیت الله بافقی در پی انتشار اعلامیه دولت مبنی بر ممنوعیت تبلیغ و امر به معروف و نهی از منکر ، اهالی قم را دعوت به تجمع کرد و و در سخنرانی خود در صحن مطهر حرم حضرت معصومه(س) دولت را ستمگر و نادان خواند و حکومت رضاخان را حکومت فراعنه نامید. و به دنبال این حرکت ، دولت از تصمیم خود عقب نشینی کرد.

اعتراض شدید به بی حجابی همسر  رضاخان
نایب رئیس شورای حوزه علمیه یزد افزود: ماه مبارک رمضان ۱۳۴۶ق، برابر با نوروز ۱۳۰۷ش بود. زائران بسیاری به قم رفته بودند تا هنگام تحویل سال، در کنار قبر حضرت معصومه علیهاالسلام باشند. آن روز، همسر شاه و چندتن از همراهانش نیز بدون حجاب در حرم حاضر شده بودند و با آن سر و وضع نامناسب، بسیار جلب نظر می کردند. وقتی شیخ بافقی از این جریان آگاهی یافت، سید واعظ، یکی از شاگردان خود را فرستاد تا آنها را امر به معروف کند، ولی همسر رضاخان هیچ اعتنایی نکرد. از همین روی، شیخ محمدتقی خود نزد خانواده دربار رفت و سخت به آنان اعتراض و اخطار کرد که یا حجابشان را درست کنند یا از حرم خارج شوند. همسرشاه نیز به خانه تولیت حرم رفت و این واقعه را به تهران خبر داد. طولی نکشید که رضاخان با گارد نظامی به قم رسید، با چکمه وارد صحن حرم مطهر شد، شیخ بافقی را مورد ضرب و شتم قرار داد و به تهران برد.

هشت سال اعلام کشف حجاب به تاخیر افتاد
حجت الاسلام والمسلمین مدرسی با اشاره به اینکه این واکنش تند آیت الله بافقی سبب هشت سال تاخیر در اعلام کشف حجاب شد، افزود: این عکس العمل شیخ بافقی تاثیر شایانی در حوزه  علمیه قم برجای گذاشت.

نظر امام خمینی(ره) درباره آیت الله بافقی

وی اضافه کرد: نقل کرده اند که امام خمینی (ره)در درس اخلاق خود که روزهای چهارشنبه و پنج شنبه در مدرسه فیضیه تشکیل می شد، هر گاه می خواست مردی مجاهد و یک مؤمن حقیقی و انسان نمونه و پرهیزکار را معرفی کند، مرحوم بافقی را مثال می زد و می فرمود: «هر کس بخواهد در این عصر مؤمنی را زیارت و دیدار کند که شیاطین تسلیم او می شوند و به دست او ایمان می آورند، مجاهد بافقی را ببیند».

۱۴ سال تبعید
حجت‌الاسلام ‌والمسلمین مدرسی خاطر نشان کرد: آیت الله بافقی در دوران ۱۴سال تبعید خود، در آستان حضرت عبدالعظمیم حسنی(ع) به اقامه جماعت، حل و فصل امور دینی مردم و ترویج و آبادنی مساجد همت گمارد و به لحاظ تقوا، صداقت و روحیه مساعدت از محبوبیتی خاص در بین مردم آن زمان برخوردار بود.

 حادثه تلخ مسجد گوهرشاد و سکته آیت الله بافقی
تولیت مدرسه علمیه «مصلی» یزد، عشق آیت الله بافقی را نسبت به مردم بسیار زیاد دانست و به نمونه ای از حادثه ای که علاقه آیت الله را نسبت به مردم نشان می داد اشاره کرد و گفت: در ۲۱ تیرماه سال ۱۳۱۴ش، واقعه مسجد گوهرشاد پیش آمد. به دنبال اعمال فشار مأموران دولتی برای کشف حجاب، عده زیادی از مردم در حرم امام رضا علیه السلام و مسجد گوهرشاد متحصن شدند و اعلام کردند تا مسأله حجاب زنان حل نشود، از آن جا خارج نمی شود. رضاخان برای پایان دادن به این قضیه، دستور داد چنانچه مردم با تهدید از مسجد خارج نشوند، به آنان تیراندازی کنند. بدین ترتیب، بیش از ۲ هزار نفر از زائران حرم رضوی و مردم به خاک و خون کشیده شدند.
نایب رئیس شورای حوزه علمیه یزد با بیان اینکه حکومت، جنازه کشته شدگان را بدون رعایت موازین شرعی دفن کرد و تمام شهر مشهد از این واقعه عزادار شد و مرحوم بافقی پس از شنیدن این خبر، از فرط ناراحتی سکته کرد و مدتی بستری شد، تصریح کرد: ایشان پس از این که اندکی بهبودی یافت، با وجود اینکه از سوی دولت ممنوع الخروج بود، تاب نیاورد و به مشهد رفت تا تسلای دل داغدیده مردم آن دیار باشد.

جلوگیری از گشوده شدن شراب فروشی در قم
وی با اشاره به اینکه آیت الله بافقی پس از عزل رضاشاه در ۱۳۲۰ق از تبعید رهایی یافت و به قم بازگشت و علمای بزرگی همچون امام خمینی(ره) به دیدار او رفتند، ابراز داشت: آیت الله بافقی در مدت کوتاه حضور خود در شهر قم از گشوده شدن شراب فروشی ها جلوگیری کرد و سپس به زیارت عازم عتبات عالیات رفت و ۱۱ ماه در آنجا ماند.
حجت‌الاسلام‌ والمسلمین مدرسی در پایان گفت: عالم ربانی آیت الله محمد تقی بافقی در روز دوشنبه ۱۲ جمادی الاولی ۱۳۶۵ ق برابر با ۱۲ مرداد ۱۳۲۵ ش پس تحمل چند سال بیماری سرطان، پس از عمل جراحی در بیمارستان فیروزآبادی تهران، جان به جان آفرین تسلیم کرد و پیکر مطهرش را به قم انتقال دادند و در مسجد بالاسر  در جوار آیت الله حائری یزدی، در حرم مطهر حضرت فاطمه معصومه(س) به خاک سپردند.