مسیر

دکتر مهدی نغمه گو
دکتر نغمه گو:
دومین جلسه از سلسله نشست های سبک زندگی با موضوع بازی و اسباب بازی با ارائه دکتر مهدی نغمه گو برگزار شد.

.:: صوت ::.

به گزارش خبرنگار بلاغ دومین جلسه از سلسله نشست های سبک زندگی به همت مرکز آموزش های کاربردی شب گذشته با ارائه دکتر نغمه گو با موضوع بازی و اسباب بازی در مرکز همایش های غدیر برگزار شد.

نغمه گو به بیان عوامل شکل گیری شخصیت یک فرد پرداخت و گفت: دو عامل محیط و ژنتیک در شکل دادن به شخصیت یک فرد مؤثر است، اما تأثیر محیط در این امر بیشتر می باشد. ژنتیک و محیط بر هم اثر میگذارند و کسی که ژن مستعدی داشته باشد از محیط خود اثر بیشتری می پذیرد.

وی ادامه داد: مغز انسان حدود هزار و چهارصد گرم است و حدود ۱۰۰ میلیارد سلول دارد. در سال اول تولد هر چه محیط پویاتر باشد، ارتباطات بین سلول های مغزی بیشتر می شود و کودک باهوش تر خواهد شد. مهم ترین مسأله تا یک سالگی کودک، شادابی مادر است. کودک آرام آرام با محیط آشنا میشود و بعد از مدتی والدین و کودک به یک زبان مشترک می رسند. این زبان مشترک، بازی، قصه و هنر می باشد.

این کارشناس کودک خاطرنشان کرد: برای آموزش چیزی به کودک باید این نکته را به یاد داشته باشیم که کودکان به نکات مهم، اهمیت نمی دهند، بلکه به نکات جذاب اهمیت می دهند. بزرگسالان برای انتقال مفاهیم مهم، باید از طریق جذابی آن را بیان کنند تا کودک آن را بپذیرد. این یعنی بر ما لازم است که زبان کودکان را یاد بگیریم.

نغمه گو آمار حضور ایرانیان در فضای مجازی را نگران کننده دانست عنوان کرد: هر ایرانی به طور متوسط ۴ ساعت و ۴۰ دقیقه با فضای مجازی ارتباط دارد. حضور زیاد در این فضا هم فرصت مطالعه را از ما گرفته و هم فرصت حضور در کنار فرزندانمان را.

وی تأثیر انیمیشن های روز دنیا در تربیت فرزندان را قابل توجه دانست و افزود: برای یکی از جذابترین انیمیشن های تاریخ به نام "عصر یخبندان" رقمی حدود ۸۰۰ میلیون دلار هزینه شده است. این انیمیشن ها در القای مفاهیم و فرهنگ بیگانه به فرزندان ما بسیار قوی عمل می کنند. یکی از کارهای مهمی که این انیمیشن ها روی بچه های ما انجام میدهند، ایجاد حالت خلسه در کودکان و جذب تمام تمرکز آنها به خود است که در این حالت میزان یادگیری کودک به بالاترین حد خود میرسد و تمام آموزه های انیمیشن را دریافت میکند.

این کارشناس کودک با ابراز تأسف از نبود مربی آموزش دیده در زمینه تربیت کودک اظهار کرد: در سال ۱۳۸۷ جشنواره ای برگزار شد که هزار و هفتصد نفر برای حضور در آن اعلام آمادگی کردند. ما به افراد گفتیم که یک قصه را در قالب یک ویدئوی پنج دقیقه ای برای ما ضبط و ارسال کنند. در نهایت کمتر از ۲۰ قصه ی خوب پیدا شد.

نغمه گو اطلاعات دریافتی کودکان را نامناسب خواند و گفت: متأسفانه اطلاعات دریافتی کودکان ما اصلا مناسب نیستند و در اکثر موارد ما تنها از غرب کپی میکنیم. کسانی را نیز که برای تربیت فرزندانمان انتخاب میکنیم، اصلا زبان کودکان را بلد نیستند. ما باید باور کنیم که کودکان ما بزرگترین سرمایه های کشورمان هستند؛ در این صورت است که در انتخاب مربی برای کودکان بسیار دقیق تر و سخت گیرانه تر برخورد خواهیم کرد. ذهن کودکان آماده پذیرش هر مفهومی که در قالب بازی، قصه یا هنر به او القاء شود هست اما ما این کار را به دست افراد مناسبی نداده ایم.

وی در نظر گرفتن سن در نوع بازی را مهم خواند و عنوان کرد: بازی باید متناسب با سن کودک طراحی شود. اگر بازی از سن کودک کوچکتر باشد، جذابیت کافی را برای او نخواهد داشت و اگر بزرگتر از سن او باشد، اعتماد به نفس کودک را کم می کند. در کنار سن، باید به رو ساخت و زیرساخت بازی ها توجه داشت. شخصیت پردازی و محیط بازی روساخت آن است و مفاهیمی که با یک بازی القاء می شود، زیرساخت بازی است. مثلا در بازی ای مانند "صندلی بازی" که روساخت آن رقابت است، در زیر ساخت آن ما به کودکمان یاد میدهیم، به هر قیمتی که شده باید روی صندلی بنشیند. با بسیاری از این دست بازی ها، عدم تحمل باخت را درکودکانمان تقویت کرده ایم و اکنون به جایی رسیده ایم که کودک ما نمی تواند بپذیرد که باخته است. اگر بازی شناس های خوبی باشیم، می توانیم بسیاری از مشکلات فرزندانمان را حل کنیم.

این کارشناس کودک جدا کردن کودک از طبیعت را یکی از آسیب های مدرن شدن جامعه دانست و گفت: بزرگترین استاد کودک، طبیعت است. متأسفانه طبیعت از کودکان ما گرفته شده و دیگر این استاد سایه اش بر سر کودکان ما نیست.  

نغمه گو در نظر گرفتن جنسیت در بازی ها را مهم خواند و افزود: در بازی ها باید حتما به جنسیت کودک توجه شود. جنسیت، ساختارهای مختلفی را در پسر و دختر ایجاد کرده است. ۸۰ درصد اختلالاتی مانند بیش فعالی، استرس، ناخن جویدن و ... در پسران بروز می کند و بسیاری از این اختلالات با بازی به راحتی قابل حل است.

وی در ادامه به بیان نقش مهم مربی در تربیت کودک پرداخت و ابراز کرد: یکی از مهم ترین قسمت های تربیت کودک، مربی اوست. مربی باید در نوع لباسف گویش، انتخاب کلمات و... دقت کامل را داشته باشد. مربی باید به نوع بازی هایی که برای پسران و دختران انتخاب می کند دقت کند. پسران اکثراً بازی های فیزیکی دوست دارند و دختران بازی های درون فردی.

نغمه گو به تعریف بازی پرداخت و عنوان کرد: هر فعالیتی که هدف خاصی ندارد و باعث لذت بردن کودک می شود بازی است. بازی استرس را کاهش می دهد، اما بسیاری از بازی ها به دلیل ایجاد رقابت، استرس زا هستند و فایده ی بازی را ندارند.

وی ورود بازی را آفت خواند و گفت: متأسفانه عده ای تنها به فکر سود بیشتر هستند و هر نوع بازی را وارد کشور می کنند. کشور چین تنها از فروش اسباب بازی، به اندازه ی نفت ایران درآمد دارد. در کشوری مانند کوبا، ورود اسباب بازی را به کشورشان ممنوع کردند و مادران را تشویق کردند که خودشان بازی بسازند. ما با بازی حتی مفاهیم مهمی مانند توحید را می توانیم به کودکانمان بیاموزیم.

این کارشناس کودک آموزش و یادگیری را دو امر متفاوت دانست و گفت: لزوما با آموزش، یادگیری ایجاد نمی شود. یادگیری به معنی نهادینه کردن مطلب است. برای یادگیری یاد دهنده بسیار مهم است و مربی باید با تکنیک های ارتباط با کودک آشنایی کامل داشته باشد.

نغمه گو به تقسیم بندی انواع بازی پرداخت و اظهار داشت: بازی ها چند دسته اند:

  • بازی با جنبه ی هیجانی
  • بازی با جنبه ی شناختی (شامل هوش و قابلیت تفکر)
  • بازی با جنبه ی حرکتی (برای جسم سالم)
  • بازی با جنبه ی درمانی

متأسفانه جامعه به سمتی رفته که به دنبال باهوش کردن کودکان مان هستیم در صورتی که کودک باهوش تر تربیت سخت تری هم دارد. باید یاد بگیریم کودکان متفکر تربیت کنیم نه باهوش. بهترین نوع تفکر نیز تفکر کاربردی است که منجر به خروجی شود.

وی آموزش برخی هیجانات از طریق بازی را توصیه کرد و ادامه داد: می توانید هیجاناتی از قبیل خشم، ناراحتی، غم، امید، ناامیدی و... را از طریق بازی به کودک آموزش دهیم. برای این کار ابتدا باید تعریف درستی از هر مفهوم به بچه ارائه دهیم. مثلا در تعریف غم می گوییم: اگر انسان فکر کند چیزی را از دست داده است، دچار غم می شود. در تعریف ناراحتی: اگر انسان از کسی یا چیزی توقعی داشته باشد که بر آورده نشود، دچار ناراحتی می شود. در تعریف خشم: اگر انسان فکر کند در حق او بی انصافی شده است، خشمگین می شود. بعد از آموزش مفاهیم، به کودک همین مفاهیم در شکل نابجای خود را آموزش می دهیم. مثلا اگر کسی ناراحتی نابجا یعنی انسان از کسی یا چیزی توقع بیجایی داشته باشد که در صورت برآورده نشدن، دچار ناراحتی نابجا میشود. آموزش مفهوم امید به معنی این که انسان منتظر باشد اتفاق خوبی برایش رخ دهد، برای کودکان بسیار مهم است. اگر بخواهید جامعه ای را ویران کنید، کافیست آن ها را نا امید کنید.

نغمه گو برای آموزش فکر کردن شش مرحله را ضروری دانست و گفت: مراحل فکر کردن به این ترتیب است:

  1. دریافت اطلاعات از منابع موثق
  2. حس (چیزی که بی دلیل در ما به وجود می آید) نسبت به آن مسأله
  3. نکات مثبت قضیه (بدون هیچ گونه تعصبی)
  4. نکات منفی قضیه (بدون هیچ گونه تعصبی)
  5. مضرات آن مسأله (بدون هیچ گونه تعصبی)
  6. روش خلاقانه استفاده از آن مطلب (چطور میشود از یک مفهوم روزمره، یک استفاده ی خلاقانه و جدید داشت؟)
  7. تصمیم گیری

گزارش تصویری