بازآفرینی آموزش دینی با ابزارهای رسانهای ویژه مربیان؛ برای کودکان و نوجوانان تلاشی برای عبور از روشهای سنتی
به گزارش پایگاه اطلاعرسانی بلاغ، محمود خیری مبلغ دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، در گفتوگو با خبرنگار ما، با اشاره به ضرورت تحول در شیوههای انتقال مفاهیم دینی به نسل جدید، اظهار داشت: در مسیر تربیت دینی کودکان و نوجوانان، همیشه یک خلأ محسوس وجود داشته است و آن نبود ابزارهای کمکآموزشی جذاب، قابل فهم و متناسب با دنیای ذهنی مخاطبان است.
وی در ادامه افزود: روشهای سنتی آموزش دینی، هرچند ریشهدار و معتبر، اما دیگر پاسخگوی نیازهای نسل جدید نیستند. این نسل با گرافیک، فناوری، بازی و تعامل بزرگ شده و نیاز به ابزارهایی دارد که مفاهیم سنگین دینی را به زبان خودش بازگو کند.
این مبلغ توانمند با بیان اینکه تجربههای متعدد میدانی در مدارس، مساجد و اردوگاهها، مجریان طرح را به این نتیجه رساند که اگر ابزار آموزشی مناسب وجود نداشته باشد، اثرگذاری فعالیتهای تبلیغی بسیار کاهش مییابد، گفت: همین مسئله، انگیزهای شد برای آغاز تولید ابزارهای آموزشی نوین با تمرکز بر انتقال غیرمستقیم مفاهیم دینی از طریق روشهایی که کودکان و نوجوانان آن را میفهمند، دوست دارند و دنبال میکنند.
خیری با اشاره به مخاطبان هدف این فعالیت، بیان کرد: مخاطب اصلی این طرح کودکان و نوجوانانی هستند که در معرض آموزشهای دینی قرار دارند اما ابزارهای لازم برای درک، دریافت و تعامل با این مفاهیم را در اختیار ندارند.
وی در ادامه افزود: از سوی دیگر، مربیان، مبلغان، طلاب، معلمان دینی و فعالان فرهنگی نیز از گروههای مهم مخاطب این فعالیتاند؛ چراکه به کمک این ابزارها میتوانند آموزشهای خود را مؤثرتر و کاربردیتر ارائه دهند.
این مبلغ تخصصی با اشاره به قابلیتهای ابزارهای طراحی شده، گفت: ابزارهای طراحیشده بهگونهای هستند که میتوانند در مدارس، اردوها، مساجد، جلسات خانگی و فضاهای عمومی استفاده شوند و با توجه به ساختار متنوع محصولات، قابلیت تعمیم این مدل به گروههای سنی مختلف و شرایط گوناگون وجود دارد.
خیری با اشاره به تاریخچه شکلگیری این طرح، بیان کرد: جرقه اولیه این فعالیت از دل یک نیاز میدانی شکل گرفت. یک گروه تبلیغی پس از تجربههای متعدد در تعامل با دانشآموزان و مشاهده ناتوانی روشهای مرسوم در جلب توجه و علاقهی آنها به مفاهیم دینی، تصمیم گرفتند دست به تولید ابزارهایی بزنند که هم جذاب باشد و هم محتوای دینی را منتقل کند.
وی در ادامه افزود: مسیر فعالیت از تولید ابزارهای فیزیکی ساده مانند کارتهای آموزشی آغاز شد و سپس به مرور، ابزارها متنوعتر، حرفهایتر و دیجیتالشدند به طوری که نرمافزارهایی مانند «قلعه نماز» و «معصومشناسی» تولید و منتشر شدند و فیلمهای آموزشی و پوسترهای تعاملی نیز به مجموعه اضافه شدند.
این مبلغ توانمند با اشاره به فرآیند توسعه محصولات، گفت: محصولات تولیدشده ابتدا در محیطهای آموزشی کوچک مانند جلسات مسجدی یا کلاسهای کوچک مورد استفاده قرار گرفتند و پس از دریافت بازخورد مثبت از مربیان و دانشآموزان، این ابزارها توسعه یافتند و با همکاریهایی نظیر دفتر تبلیغات اسلامی و ستاد عالی کانون مساجد کشور در سطح گستردهتری توزیع شدند.
خیری با اشاره به در دسترس بودن این محصولات، بیان کرد: محصولات طرح از طریق سایتهایی مانند آپارات ،بلاغ، بچه های مسجد و کانال مکتب بشیر در ایتا و....نیز در دسترس عموم قرار گرفتند و به دلیل جذابیت بصری و کیفیت محتوا، توانستند توجه مخاطبان مختلف را جلب کنند و تاکنون هزاران نسخه از آثار در اختیار مبلغان و مربیان قرار گرفته است.
وی در ادامه با تشریح مدل اجرایی این فعالیت، گفت: مدل این فعالیت بر پایه طراحی، تولید و توزیع ابزارهای کمکآموزشی با محتوای دینی بنا شده است و فرآیند اجرا از ایدهپردازی تا تولید نهایی شامل چند مرحله کلیدی است.
این مبلغ تخصصی ادامه داد: ابتدا با شناسایی نیاز تربیتی در یک موضوع خاص، ایدهی آموزشی تدوین میشود و سپس تیمهای تخصصی شامل کارشناسان تعلیم دینی، طراحان گرافیک، نویسندگان کودک و کارشناسان تکنولوژی آموزشی به طراحی و تولید ابزار میپردازند.
خیری با اشاره به مراحل نهایی تولید، گفت: محصولات در محیطهای آموزشی آزمایش میشوند و پس از ارزیابی و اصلاح، آماده انتشار گسترده میگردند و منابع انسانی طرح شامل طلاب مبلغ، مربیان کودک و نوجوان، نویسندگان دینی، طراحان نرمافزار و گرافیستهای مذهبی است.
وی در ادامه با اشاره به تنوع محصولات تولیدی، بیان کرد: ابزارهای تولیدشده شامل نرمافزارهای آموزشی تعاملی، کارتهای آموزشی، محصولات حجمی مثل غار ثور و حرا پوسترهای گرافیکی و کمک آموزشی، کتاب های رنگ آمیزی، کتاب های کمک آموزشی ویژه مربیان، فیلمهای آموزشی و محتوایی است.
این مبلغ توانمند با اشاره به چالشهای پیش روی این طرح، گفت: از جمله چالشهای اساسی این طرح میتوان به کمبود منابع مالی برای تولید و بهروزرسانی محصولات، هزینه بالای تولید محتوای باکیفیت، نبود شبکه توزیع مؤثر، و کمبود نیروی انسانی متخصص در استفاده از ابزارهای نوین اشاره کرد.
خیری در ادامه افزود: همچنین عدم حمایت کافی نهادهای آموزشی و تبلیغی، تبلیغات محدود و فرهنگسازی ناکافی در بین مبلغان سنتی از دیگر موانع موجود در مسیر توسعه این طرح است.
وی در پایان با بیان آیندهنگری این حرکت فرهنگی، گفت: در صورت تحقق کامل این مدل، میتوان انتظار داشت که کودکان و نوجوانان با علاقه و رغبت، مفاهیم دینی را فرا بگیرند و آموزش دینی از شکل خشک، انتزاعی و صرفاً زبانی به تجربهای ملموس، بصری و تعاملی تبدیل شود.
این مبلغ تخصصی خاطرنشان کرد: شیوهی ارزیابی اثرگذاری این مدل شامل سنجش میزان یادگیری مخاطب، تغییر نگرش نسبت به مفاهیم دینی، بازخورد مربیان و افزایش مشارکت فعالانه کودکان در برنامههای دینی است.
گفتنی است علاقه مندان به آشنایی هرچه بیشتربا این طرح می توانند از طریق صفحه مرتبط با استاد خیری در تارنمای جنات به نشانی https://www.jannatt.ir/node/738 مراجعه نمایند.

افزودن دیدگاه جدید