در میان تحولات فرهنگی اجتماعی معصر باید پرسیده شود چرا سرمایه چشمگیرِ هنجاری، عاطفی، شبکهای و نهادی دین در ایران در برخی موقعیتها ــ از امداد بحران تا مواسات و کار جهادی ــ بهسرعت به عمل جمعی تبدیل میشود، اما در برخی مسائل روزمره به مشارکت پایدار، داوطلبی حرفهای و مسئولیت مدنی نمیانجامد؟