تبلیغ دینی مؤثر تنها به درستی و اعتبار محتوای پیام وابسته نیست، بلکه مستلزم شناخت دقیق مسائل و تجربه زیسته مخاطبان است. چه‌بسا محتوایی از نظر معرفتی صحیح باشد، اما به دلیل ناآگاهی مبلغ از دغدغه‌ها، شرایط اجتماعی و افق معنایی مخاطب، نتواند ارتباط مؤثری برقرار کند. ازاین‌رو، مخاطب‌شناسی فراتر از شناخت ویژگی‌های جمعیت‌شناختی، بخشی اساسی از فرایند تبلیغ دینی است. حضور در میان مردم، شنیدن پرسش‌ها و شناخت زمینه‌های شکل‌گیری آن‌ها، مبلغ را از پاسخ‌گویی صرف به سوی مسئله‌فهمی هدایت می‌کند. در این رویکرد، تبلیغ فرایندی تعاملی میان شناخت جامعه، مراجعه به معارف دینی، ارائه پاسخ متناسب و دریافت بازخورد مخاطب است. بنابراین، کارآمدی تبلیغ نه صرفاً در افزایش تولید محتوا، بلکه در توانایی پیوند معارف دینی با مسائل واقعی زندگی مردم تحقق می‌یابد.

برای کاهش فاصله میان پاسخ‌های دینی و زندگی واقعی مخاطب، بازطراحی محتوا به‌تنهایی کافی نیست. راهبرد مطلوب، الگوی تلفیقی «روایت قابل‌زیستن، تجربه، همراهی و اجتماع» است که در آن پاسخ دینی به عمل متناسب با موقعیت زندگی ترجمه شده، توسط مخاطب تجربه می‌شود و با گفت‌وگو، همراهی و اجتماع حمایتگر استمرار می‌یابد. در این الگو، نقش مبلغ از صرف پاسخ‌گویی به «مفسر تجربه و تسهیلگر مسیر» تغییر می‌کند. موفقیت تبلیغ نیز باید با توان مخاطب در به‌کارگیری مستقل معنا و پایداری عمل دینی در زندگی روزمره سنجیده شود.

الگوی غالب تبلیغ دینی، با وجود گسترش آموزش مبلغان، تولید محتوا، مناسک و فعالیت رسانه‌ای، همچنان بیشتر بر انتقال معارف و پیام متمرکز است و الزاماً پاسخ‌های دینی را به تجربه‌ای قابل‌زیست در زندگی روزمره تبدیل نمی‌کند. گسست اصلی در تقلیل مسائل وجودی به مسائل معرفتی، غلبه برنامه‌های مقطعی و جدایی محتوا از رابطه و تجربه است. راهبرد پیشنهادی، تغییر تمرکز از «محتوا» به «مسیر تجربه» و پیوند پاسخ دینی با مسئله واقعی مخاطب، تمرین عملی، رابطه مستمر، همراهی، ارجاع تخصصی و سنجش اثر پایدار در زندگی است.

تبدیل پاسخ دینی به «دین زیسته» صرفاً با تولید و انتقال محتوای صحیح محقق نمی‌شود، بلکه نیازمند پیوند معنا با عمل، رابطه، اجتماع حمایتگر، تکرار و بازخورد است. خانواده، مبلغ، اجتماعات دینی، متخصصان، رسانه‌ها، پلتفرم‌ها و خود مخاطب، بازیگران این فرایندند. گلوگاه اصلی، فقدان زیرساخت و تقسیم‌کار منسجم برای تبدیل معنا به تجربه است. بنابراین، نظام تبلیغ باید از تمرکز بر «تحویل پیام» به طراحی «مسیر تجربه» و همراهی مخاطب در تحقق عملی معنا حرکت کند.

مسئله اصلی تبلیغ دینی، کمبود پاسخ‌های معنایی نیست؛ بلکه ضعف در تبدیل این پاسخ‌ها به تجربه زیسته مخاطب است. انتقال مفاهیم، بدون ترجمه آنها به عمل، تمرین، الگوی انسانی، همراهی و بازخورد، ممکن است به «پاسخ درست اما بی‌استفاده» منجر شود. بنابراین، نظام تبلیغ باید از تمرکز صرف بر تولید و انتقال پیام، به طراحی زنجیره «معنا ← عمل ← تجربه ← بازخورد ← تثبیت» حرکت کند و اثربخشی خود را بر اساس امکان زیستن پیام دینی در موقعیت‌های واقعی زندگی بسنجد.